Köpekler, Parkinson Hastalığını Koku ile Tespit Edebiliyor
İngiltere’deki araştırmalar, özel olarak eğitilmiş köpeklerin Parkinson hastalığını koku yoluyla yüksek doğruluk oranıyla ayırt edebildiğini ortaya koydu. Bu gelişme, hastalığın belirtilerinin ortaya çıkmasından yıllar önce tanı konulmasına olanak sağlayabilir.
Bristol ve Manchester üniversiteleri ile Medical Detection Dogs Vakfı’nın işbirliğiyle gerçekleştirilen çalışmada, Parkinson hastalarına ait deri örnekleri (sebum) ile sağlıklı bireylerden alınan örnekler karşılaştırıldı. Çalışmaya katılan iki köpek, koklayarak Parkinson hastalarını sağlıklı bireylerden ve farklı rahatsızlığı olanlardan başarıyla ayırmayı başardı. Tarafsız koşullarda yürütülen çift kör deneylerde, örneklerin kime ait olduğu bilinmemesine rağmen, köpekler yüzde 80 doğruluk ve yüzde 98 özgüllükle hastalığı tanımlayabildi. Yani pozitif örnekleri ayırma oranı yüzde 80, yanlış pozitif tespit etmeme oranı ise yüzde 98 olarak ölçüldü.
Katılımcı köpeklerden biri Golden Retriever ‘Bumper’, diğeri ise Siyah Labrador ‘Peanut’ olarak belirlendi. Bu köpekler, Parkinson hastalarına ait deri yağı örneklerini koklayarak eğitim aldı ve her doğru tespitte ödüllendirildi. Bu sayede kısa zamanda yüksek doğruluk seviyelerine ulaştılar.
Medical Detection Dogs CEO’su Claire Guest, “Şu anda Parkinson hastalığını erken teşhis edecek bir test yok. Oysa belirtiler, tanı konmadan 20 yıl öncesinde başlayabiliyor” dedi. Bristol Üniversitesi’nden Nicola Rooney, bu çalışmanın yüksek doğruluğunun Parkinson hastalığının belirgin bir koku profiline sahip olduğunu gösterdiğini ve böylece ileride hızlı, invazif olmayan, düşük maliyetli bir teşhis yöntemi geliştirilmesinin mümkün olabileceğini söyledi.
Manchester Üniversitesi’nden Prof. Perdita Barran ise, “Deri yüzeyinden alınan basit örneklerin hastalığın tanısında kullanılabileceğini bir kez daha gösterdik. Bu, erken teşhis açısından devrim niteliğinde olabilir” ifadelerini kullandı. Araştırma, Parkinson hastalığına yakalanan eşinin kokusundaki değişikliği fark eden Joy Milne’in gözlemleriyle başlatılan ‘Nose2Diagnose’ programı kapsamında gerçekleştirildi.
