2025 Yılında Türkiye’de Hayvan Hakları İhlalleri Artış Gösterdi
Hayvan Hakları İzleme Komitesi (HAKİM), 2025’in ilk yarısına dair hazırladığı raporu yayımladı. Rapor, haber sitelerinde yer alan olaylara dayanarak, sadece bu dönemde 477 binden fazla hayvanın yaşam hakkının ihlal edildiğini ortaya koyuyor. Barınaklarda, ormanlarda ve denizlerde çok sayıda ölüm vakasının yaşandığı belirlendi.
HAKİM’in raporuna göre, 477.952 hayvanın yanı sıra 194 kovan arı ve 94 ton 660 kilogram deniz canlısı da öldü. Belirtilen ihlaller yalnızca yasa dışı avcılığı kapsamıyor; işkence, araçla ezme, zehirleme, dövüştürme ve cinsel şiddet gibi birçok kötü muamele biçimini içeriyor.
Rapor, Türkiye’de hayvanlara yönelik şiddetin “görülmeyen, sistematik bir krize” dönüştüğünü vurguluyor. Medyaya yansıyan ihlallerin dağılımı ise şu şekilde:
Raporun Öne Çıkan Verileri
- Yaşam hakkı ihlali: 477.952 hayvan + 94.660 kg deniz canlısı + 194 kovan arı
- İşkence ve acı verici muamele: 318 hayvan
- Zehirleme: 237 hayvan + 56 kovan arı
- Yasa dışı avcılık: 4.625 hayvan + 114.688 kg deniz canlısı
- Yasaya aykırı ticaret: 5.852 hayvan
- Cinsel şiddet: 13 köpek
- Dövüştürme: 3.938 hayvan
- Kamu ile ilgili ihlaller: 100.302 hayvan
Raporda, belediyelere ait barınaklar, çöplükler ve ormanlık alanlarda ölü bulunan hayvan sayısındaki artış dikkat çekiyor. Ayrıca, dövüştürme vakalarının sayısının 3.938’e ulaştığı belirtiliyor; bu ihlallerin bir kısmının yasa dışı bahis organizasyonları ve yerel festivallerde gerçekleştiği anlaşılıyor.
Ekonomik kriz nedeniyle bahis ve dövüştürme olaylarının artış gösterdiği ifade ediliyor. Ayrıca deniz canlılarının ölümlerinde de ciddi bir yükseliş gözlemleniyor; bu durumun iklim krizi, deniz kirliliği ve denetimsizlikle bağlantılı olduğu düşünülüyor.
Raporda, kamuya bağlı alanlarda en az 100.302 hayvanın yaşam hakkını kaybettiği bilgisi paylaşılıyor. Bu kayıplar, barınakları etkileyen seller, çökme olayları ve baraj su tutma nedeniyle yaşanan balık ölümleri gibi durumlarla ilişkilendiriliyor.
Hayvan Haklarının Savunulması Bir Zorunluluktur
2024’te yürürlüğe giren Hayvanları Koruma Kanunu’ndaki değişikliklerin, sahadaki durumu olumsuz etkilediği belirtiliyor. Raporda, hayvan hakları ihlallerinin yalnızca bireysel olaylar değil, toplumsal, ekonomik, çevresel ve hukuki dinamiklerle doğrudan bağlantılı olduğu ifade ediliyor. Medyada hayvan yaşamına dair duyarlılığın zayıfladığına dikkat çekilerek, ihlallerin görünür kılınmasının kamu farkındalığını artıracağına vurgu yapılıyor.
Sonuç olarak, rapor, hayvanların yaşam hakkını savunmanın sadece etik bir tercih değil, adalet ve ekolojik bütünlük açısından zorunlu olduğunu hatırlatıyor. Her bir kayıt, yok sayılmayan yaşamlar adına bir anımsatma çabası olarak değerlendiriliyor.
