Türkiye’de Sokak Hayvanları Sorunu Yerel Seçim Gündeminde
Yerel seçimlere az bir süre kala, Türkiye’deki en tartışmalı konulardan biri sokakta yaşayan hayvanların durumu. Hayvanların saldırganlığına dair tartışmalar, sokak hayvanlarına yönelik şiddet dilinin ve uygulamalarının artmasına neden oluyor. 2004 yılında yürürlüğe giren Hayvanları Koruma Kanunu, sokakta yaşayan hayvanların bakımına dair sorumluluğu yerel yönetimlere yüklerken, siyasi partiler de yerel seçim beyannamelerinde “güvenli sokaklar” temasıyla çözümler sunuyor.
Partilerin önerileri arasında, sokak hayvanlarının barınaklara toplanması veya mevcut kanunun etkin bir şekilde uygulanması yer alıyor. Ancak kanunun şartlarına göre, belediyelerin hayvan bakımevleri kurmasına rağmen, bu merkezlerin kalıcı yuva olarak tanımlanmadığı belirtiliyor. Yerel yönetimlerin bu merkezlerde tedavi edilen hayvanları en geç 10 gün içinde kendi bölgelerine bırakması gerekiyor.
Yerel Yönetimlerin Sorumlulukları ve Uygulamalar
Hayvan Hakları İzleme Komitesi’nden Fatma Biltekin, yerel yönetimlerin sorumluluklarını yerine getirmediğini ve bu durumun yasada yer alan yaptırımları da etkisiz hale getirdiğini belirtiyor. “Sokakta yaşayan hayvanların sorunları çözülebilirdi,” diyen Biltekin, yasadaki 6. maddenin yeterince uygulanmadığını ifade ediyor.
Hayvanlara Adalet Derneği’nden Avukat Hülya Yalçın da mevcut yasanın uygulanmamasının sorunu büyüttüğünü vurguluyor. Yalçın, “5199 Sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nun 6. maddesi uygulansaydı, sorunlar büyük ölçüde çözülebilirdi,” diye ekliyor.
Siyasi Vaatler ve Eleştiriler
Siyasi partilerin vaatleri, özellikle AKP’nin İBB Başkan Adayı Murat Kurum’un önerdiği büyük barınak projeleri hakkında eleştiriler yapılıyor. Biltekin, “Bu tür büyük tesisler hayvanlar için uygun değil,” diyor. Bunun yanı sıra, Saadet Partisi ve Yeniden Refah Partisi’nin sokak hayvanlarını güvenlik tehdidi olarak görmesi de tartışma yaratıyor.
CHP, DEM Parti ve TİP, hayvan hakları konusuna daha temkinli bir yaklaşım benimsiyor. CHP’nin beyannamesinde bakımevlerinin yaygınlaştırılması ve yasadan doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesi vurgulanırken, DEM Parti ise hayvanları kentin bir parçası olarak değerlendiriyor. TİP, 6. maddenin uygulanmasının yanı sıra, hayvan üretiminin durdurulması gibi yenilikçi maddeleri destekliyor.
Artan Nefret Söylemi ve Toplumsal Tepkiler
Sokak hayvanlarına yönelik nefret söylemi, özellikle Büyük Birlik Partisi liderinin “itlaf” çağrısıyla artış gösterdi. Bu tür söylemlerle ilgili suç duyuruları yapıldığını belirten Yalçın, bazı siyasilerin masum hayvanları hasım olarak gördüğünü ifade ediyor.
Hayvan Hakları İzleme Komitesi, belediyelerden kısırlaştırma çalışmaları yapmalarını ve bilinçlendirme eğitimleri vermelerini talep ediyor. Bu sürecin, sokaktaki hayvanların sorunlarına kalıcı çözümler sunabileceğine inanılıyor.
Barınaklarda Yaşanan Sorunlar
Barınaklarda ciddi ihlaller yaşandığını belirten Yalçın, son bir ayda 50 ihbar aldıklarını ifade ediyor. Hayvanların kötü muameleye maruz kalması ve sağlık hizmetlerine erişimlerinin olmaması, sorunların daha da büyümesine neden oluyor.
Görünen o ki, sokak hayvanları meselesi, yerel yönetimlerin sorumlulukları ve siyasi gündemle yakından ilişkili bir konu olarak önümüzde duruyor. Çözüm ise, yasaların uygulanması ve toplumun bilgilendirilmesi ile mümkün olabilir.
