Hayvan Hakları Yasası İçin Yeni Umutlar ve Eleştiriler
Diren YURTSEVER
Hayvan Hakları Yasası’nın bir an önce çıkarılması talebi, hükümet tarafından yıllardır erteleniyor. AKP Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu, “Hayvan hakları ile ilgili çalışmalar yapıldı. Önümüzdeki haftalarda yasalaştırma sürecine gireceğiz” şeklinde açıklamada bulundu.
2004 yılında çıkarılan 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, sorunlu maddeleri nedeniyle uzun süredir tartışılmakta. Bu tartışmaların merkezinde, yasada hayvanların “can” yerine “mal” olarak tanımlanması yatıyor. Türk Ceza Kanunu, yalnızca sahipli hayvanlara verilen zararı cezalandırırken, bu ceza tazminat niteliğinde kalıyor. Tüm siyasi partilerin kabul ettiği “Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Tasarı” 2011 yılında dönemin Başbakanı Tayyip Erdoğan tarafından Meclis Başkanlığı’na sunulmuş, fakat o zamandan beri birçok eksiklik nedeniyle beklemeye alınmış durumda.
AKP, her yıl yeniden gündeme getirilen ancak bir türlü yasalaşmayan hayvan hakları yasası konusunda, 2019 yılında Meclis’te Hayvanların Haklarının Korunması için Araştırma Komisyonu kurulmuştu. Tüm partilerin oy birliğiyle oluşturulan komisyonda hazırlanan 55 sayfalık raporda, “Hayvanları Koruma Kanunu”nun “Hayvan Hakları Kanunu” olarak değişmesi öneriliyor ve hayvanların eşya değil canlı olarak tanımlanması gerektiği vurgulanıyor.
Muhalefetten Eleştiriler
CHP Denizli Milletvekili Gülizar Biçer Karaca, muhalefetten görüş alınmadığını belirterek, “Raporun hazırlanmasında katkıda bulunduk ama önerilerimizin dikkate alınmadığını görüyoruz,” dedi. Hayvan hakları yasası için hazırlanan önerilerin tümünün değerlendirilmesini umduğunu ekleyen Karaca, kendi kanun teklifinin de 55 maddeyi kapsadığını vurguladı.
Karaca ayrıca, hayvan hakları yasasının her seferinde bir seçim öncesi gündeme getirildiğini belirtti ve “Hayvan hakları üzerinden siyaset devşirilmesini doğru bulmuyorum,” ifadelerini kullandı.
Ceza Mevzuatı Yetersiz
HDP Grup Başkanvekili Meral Danış Beştaş, iktidarın ele aldığı ceza mevzuatının hayvanlara yönelik kötü muameleleri yeterince kapsamadığını belirtti. Beştaş, mevcut durumda hayvanlara işkence etmek gibi eylemlerin suç olarak değil kabahat olarak değerlendirildiğini ve bunun caydırıcılığının olmadığını ifade etti.
Beştaş, iktidarın, hayvan haklarıyla ilgili hazırlık içine girmiş gibi görünmesine rağmen, geçmişte atılan adımların genellikle sadece sözde kaldığını söyledi. Mevcut yasaların reforme edilmesi gerektiğini savunan Beştaş, olumlu bir düzenlemeye her zaman destek vermeye hazır olduklarını açıkladı.
Hayvan hakları yasasıyla ilgili gelişmeler, Türkiye’deki hayvanseverlerin ve toplumun gündeminde önemli bir yer teşkil etmeye devam ediyor. Yasanın ne zaman hayata geçeceği merakla beklenirken, muhalefetin öneri ve eleştirileri, bu süreçte dikkatle izleniyor.
(Ankara/MA)
