İslam Hukukunda Hayvan Hakları: Yeni Bir Perspektif
Son Güncelleme: 10.04.2026 08:10
Neslihan Mervenur Vural’ın doktora tezi, İslam hukuku bağlamında hayvan hakları ve refahı üzerine modern Batı merkezli yaklaşımlara alternatif bir bakış açısı sunuyor. Tez, Osmanlı döneminden günümüze hayvan hakları konusunu özümsemeyi amaçlıyor.
Neslihan Mervenur Vural, akademik tezini kamuoyuna tanıtarak dikkatleri üzerine çekiyor. Tezinde, İslam hukuku çerçevesinde hayvan hakları ve refahı kavramlarını inceliyor. Bu eser, yüksek lisans döneminde endüstriyel kanatlı yetiştiriciliği üzerine yaptığı çalışmalarla şekillendi. Vural, hayvan hakları ve refahı kavramlarının modern Batı’da oluşturulduğunu ifade ederek, İslam hukukunun bu konuda yeni bir yaklaşım geliştirmesi gerektiğini vurguluyor.
Boğaziçi Üniversitesi’nden gelen öğrenci talebi, konunun teze dönüşmesi için önemli bir motivasyon kaynağı oldu. Danışmanı Prof. Dr. Necmettin Kızılkaya’nın yönlendirmesiyle Vural, Osmanlı arşivlerinde fetva mecmuaları ve mahkeme kayıtlarını inceleyerek tarihsel süreçleri araştırdı. “Osmanlı Tecrübesi Bağlamında İslam Hukukunda Hayvan Refahı” başlıklı çalışması, günümüzdeki sorunları geçmişle ilişkilendirdiği gibi, sokak köpekleri gibi meselelerin 16. yüzyıldaki tartışmalarını da ele alıyor.
Vural, hayvanlara iki ana eksenden bakılabileceğini, biri hak temelli, diğerinin ise refah temelli olduğunu belirtiyor. Hak temelli yaklaşımda hayvanlar hukuki özne olarak değerlendirilirken, refah temelli yaklaşımda hayvanların yaşam koşullarının iyileştirilmesi hedefleniyor. İki yaklaşım arasındaki önemli ayrım, insan ve hayvan menfaatlerinin çatışması durumunda hangi tarafın öncelik taşıyacağına odaklanıyor.
Vural, hayvan hakları kavramının kamusal tartışmalarda genellikle dar bir çerçeveye hapsedildiğini ve refah kavramının ise endüstriyel kökenli olduğunu öne sürüyor. Dolayısıyla, meselelerin daha geniş bir perspektiften ele alınması için yeni kavramlar ve söylemlerin geliştirilmesi gerektiğini savunuyor.
Kaynak: Son Dakika Haber Servisi
